{"id":16403,"date":"2021-11-17T00:51:39","date_gmt":"2021-11-17T03:51:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/?page_id=16403"},"modified":"2026-10-22T12:13:27","modified_gmt":"2026-10-22T15:13:27","slug":"mujeres-afrodescendientes","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/","title":{"rendered":"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"16403\" class=\"elementor elementor-16403\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-fdacd19 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"fdacd19\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-48aa91f\" data-id=\"48aa91f\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0e85ecc elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"0e85ecc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<style>\n  .elementor-widget-wrap:has(> .elementor-widget-html #pf),\n  .elementor-widget-html:has(#pf) > .elementor-widget-container { padding: 0; margin: 0; }\n  .ast-container > .elementor:has(#pf) { flex: 1 1 100%; min-width: 0; }\n\n  #pf {\n    --azul: #002751; --celeste: #00aaff; --rojo: #e63312;\n    --gris-20: #dadad9; --gris-75: #606060;\n    --inclinacion: -15deg; --curva: cubic-bezier(.16, 1, .3, 1);\n    max-width: 1120px; margin-inline: auto;\n    padding: clamp(28px, 5vw, 56px) clamp(16px, 4vw, 32px) 50px;\n    color: var(--azul);\n    font: 400 16px\/1.65 \"Encode Sans\", system-ui, -apple-system, \"Segoe UI\", Roboto, sans-serif;\n    -webkit-font-smoothing: antialiased;\n  }\n  #pf *, #pf *::before, #pf *::after { box-sizing: border-box; }\n  #pf :is(h2, p, ul, figure) { margin: 0; padding: 0; }\n  #pf ul { list-style: none; }\n  #pf img { display: block; max-width: 100%; height: auto; border-radius: 0; }\n  #pf .pf-sr { position: absolute; width: 1px; height: 1px; overflow: hidden; clip-path: inset(50%); white-space: nowrap; }\n  #pf :is(a, button):focus-visible { outline: 0; box-shadow: 0 0 0 2px #fff, 0 0 0 5px var(--rojo); }\n\n  #pf .pf-barra {\n    display: inline-block; flex: none; width: .2em; height: .78em;\n    background: var(--rojo); transform: skewX(var(--inclinacion));\n  }\n\n  #pf .pf-cabecera {\n    display: grid; grid-template-columns: minmax(0, 1fr) minmax(0, 1fr);\n    gap: clamp(24px, 4vw, 56px); align-items: start;\n  }\n  #pf .pf-texto { display: grid; gap: 1rem; }\n  #pf .pf-ceja, #pf .pf-ceja:hover {\n    justify-self: start;\n    font-size: .8rem; font-weight: 600; letter-spacing: .09em; text-transform: uppercase;\n    color: var(--gris-75); text-decoration: none;\n  }\n  #pf .pf-ceja:hover { text-decoration: underline; text-decoration-color: var(--rojo); text-underline-offset: 4px; }\n  #pf .pf-lugar { display: flex; align-items: center; gap: .45rem; font-weight: 600; }\n  #pf .pf-lugar svg { flex: none; width: 18px; height: 18px; color: var(--rojo); }\n  #pf .pf-proteccion {\n    justify-self: start; padding: .3rem .7rem; border-radius: 999px;\n    background: rgba(0, 39, 81, .07); color: var(--azul);\n    font-size: .78rem; font-weight: 600; letter-spacing: .06em; text-transform: uppercase;\n  }\n  #pf .pf-cuerpo { display: grid; gap: .9rem; font-size: 1.05rem; }\n  #pf .pf-cuerpo a { color: var(--azul); text-decoration-color: var(--rojo); text-underline-offset: 3px; }\n\n  #pf .pf-acciones { display: flex; flex-wrap: wrap; gap: .6rem; margin-top: .4rem; }\n  #pf .pf-btn, #pf .pf-btn:hover, #pf .pf-btn:focus {\n    position: relative; overflow: hidden;\n    display: inline-flex; align-items: center; gap: .6em;\n    min-height: 44px; padding: 0 18px; border: 0; border-radius: 10px;\n    background: var(--azul); color: #fff;\n    font-family: inherit; font-size: 15px; font-weight: 600; line-height: 1; text-decoration: none;\n  }\n  #pf .pf-btn::after {\n    content: \"\"; position: absolute; top: 0; left: -75%; width: 38%; height: 100%;\n    background: linear-gradient(105deg, transparent, rgba(255, 255, 255, .3), transparent);\n    transform: skewX(var(--inclinacion)); transition: left .6s var(--curva); pointer-events: none;\n  }\n  @media (hover: hover) { #pf .pf-btn:hover::after { left: 135%; } }\n  #pf .pf-btn .pf-barra { height: 1.05em; }\n  #pf .pf-btn__tipo {\n    padding: .25em .45em; border-radius: 5px; background: rgba(255, 255, 255, .16);\n    font-size: .72rem; letter-spacing: .06em;\n  }\n\n  #pf .pf-principal { overflow: hidden; border-radius: 22px; background: var(--gris-20);\n    box-shadow: 0 1px 1px rgba(0, 39, 81, .04), 0 18px 40px -20px rgba(0, 39, 81, .45); }\n  #pf .pf-principal a { display: block; }\n  #pf .pf-principal img { width: 100%; aspect-ratio: 4 \/ 3; object-fit: cover; }\n\n  #pf .pf-galeria { margin-top: clamp(36px, 6vw, 64px); }\n  #pf .pf-galeria__titulo {\n    display: flex; align-items: baseline; flex-wrap: wrap; gap: 0 .6rem; margin-bottom: clamp(16px, 2.5vw, 24px);\n    color: inherit; font-family: inherit; text-transform: none;\n    font-size: clamp(1.3rem, 2.4vw, 1.7rem); font-weight: 700; line-height: 1.15; letter-spacing: -.01em;\n  }\n  #pf .pf-galeria__titulo small { font-size: .95rem; font-weight: 600; color: var(--gris-75); letter-spacing: 0; }\n  #pf .pf-grilla { display: grid; gap: clamp(14px, 2vw, 22px); grid-template-columns: repeat(auto-fill, minmax(min(100%, 220px), 1fr)); }\n  #pf .pf-grilla figure {\n    height: 100%; overflow: hidden; border-radius: 16px;\n    background: linear-gradient(160deg, rgba(255, 255, 255, .78), rgba(255, 255, 255, .56));\n    -webkit-backdrop-filter: blur(16px) saturate(160%); backdrop-filter: blur(16px) saturate(160%);\n    box-shadow: 0 1px 1px rgba(0, 39, 81, .04), 0 14px 30px -16px rgba(0, 39, 81, .3), inset 0 1px 0 rgba(255, 255, 255, .9);\n    transition: transform .3s var(--curva), box-shadow .3s var(--curva);\n  }\n  #pf .pf-grilla a { display: block; }\n  #pf .pf-grilla img { width: 100%; aspect-ratio: 1; object-fit: cover; background: var(--gris-20); }\n  #pf .pf-grilla figcaption { padding: .65rem .85rem .8rem; font-size: .84rem; line-height: 1.4; color: var(--gris-75); }\n  @media (hover: hover) {\n    #pf .pf-grilla figure:hover { transform: translateY(-3px); box-shadow: 0 1px 1px rgba(0, 39, 81, .04), 0 22px 40px -18px rgba(0, 39, 81, .4), inset 0 1px 0 rgba(255, 255, 255, .9); }\n  }\n\n  #pf .pf-visor {\n    width: 100vw; max-width: 100vw; height: 100dvh; max-height: 100dvh; margin: 0; padding: 0; border: 0;\n    background: transparent; color: #fff; overflow: hidden;\n  }\n  #pf .pf-visor::backdrop { background: rgba(0, 18, 38, .9); }\n  #pf .pf-visor[open] { display: grid; place-items: center; }\n  #pf .pf-visor__figura { display: grid; justify-items: center; gap: .75rem; max-width: min(1100px, 100vw - 120px); }\n  #pf .pf-visor__figura img { max-width: 100%; max-height: calc(100dvh - 140px); width: auto; height: auto; border-radius: 8px; }\n  #pf .pf-visor__figura figcaption { max-width: 70ch; text-align: center; font-size: .92rem; color: #dbe3ee; }\n  #pf .pf-visor__figura figcaption:empty { display: none; }\n  #pf .pf-visor__cuenta { position: absolute; top: 18px; left: 20px; font-size: .9rem; color: #dbe3ee; }\n  #pf .pf-visor button, #pf .pf-visor button:hover, #pf .pf-visor button:focus {\n    position: absolute; display: grid; place-items: center;\n    width: 48px; height: 48px; min-height: 0; margin: 0; padding: 0;\n    border: 1px solid rgba(255, 255, 255, .35); border-radius: 12px;\n    background: rgba(255, 255, 255, .08); color: #fff; cursor: pointer;\n  }\n  #pf .pf-visor button:hover { background: rgba(255, 255, 255, .18); }\n  #pf .pf-visor button svg { width: 22px; height: 22px; }\n  #pf .pf-visor__cerrar { top: 14px; right: 14px; }\n  #pf .pf-visor__nav { top: 50%; translate: 0 -50%; }\n  #pf .pf-visor__nav--prev { left: 14px; }\n  #pf .pf-visor__nav--next { right: 14px; }\n  #pf .pf-visor__nav[hidden] { display: none; }\n\n  @media (max-width: 860px) {\n    #pf .pf-cabecera { grid-template-columns: minmax(0, 1fr); }\n    #pf .pf-principal { order: -1; }\n  }\n  @media (max-width: 640px) {\n    #pf .pf-grilla { grid-template-columns: repeat(2, minmax(0, 1fr)); }\n    #pf .pf-grilla figcaption { padding: .55rem .65rem .7rem; font-size: .78rem; }\n    #pf .pf-visor__figura { max-width: calc(100vw - 24px); }\n    #pf .pf-visor__nav { top: auto; bottom: 16px; translate: none; }\n    #pf .pf-visor__figura img { max-height: calc(100dvh - 190px); }\n  }\n\n  @supports not ((backdrop-filter: blur(1px)) or (-webkit-backdrop-filter: blur(1px))) {\n    #pf .pf-grilla figure { background: rgba(255, 255, 255, .95); }\n  }\n  @media (prefers-reduced-transparency: reduce) {\n    #pf .pf-grilla figure { background: #fff; -webkit-backdrop-filter: none; backdrop-filter: none; }\n  }\n  @media (prefers-reduced-motion: reduce) {\n    #pf *, #pf *::before, #pf *::after { transition: none !important; }\n  }\n  #pf .pf-periodo {\n    justify-self: start; padding: .3rem .7rem; border-radius: 999px;\n    background: rgba(0, 39, 81, .07); color: var(--azul);\n    font-size: .78rem; font-weight: 600; letter-spacing: .06em; text-transform: uppercase;\n  }\n  #pf .pf-baldosa {\n    position: relative; overflow: hidden;\n    aspect-ratio: 4 \/ 3; padding: clamp(20px, 3vw, 32px); border-radius: 22px;\n    background:\n      radial-gradient(90% 120% at 85% 115%, rgba(0, 170, 255, .45), transparent 70%),\n      linear-gradient(130deg, var(--azul), #001630);\n    color: #fff;\n    box-shadow: 0 1px 1px rgba(0, 39, 81, .04), 0 18px 40px -20px rgba(0, 39, 81, .45);\n  }\n  #pf .pf-baldosa__serie { position: relative; z-index: 1; display: block; font-size: .8rem; font-weight: 600; letter-spacing: .09em; text-transform: uppercase; color: #cfe3f5; }\n  #pf .pf-baldosa__periodo { position: relative; z-index: 1; display: block; margin-top: .4rem; font-size: clamp(1.6rem, 3.4vw, 2.3rem); font-weight: 700; line-height: 1.05; letter-spacing: -.02em; }\n  #pf .pf-baldosa__barras { position: absolute; right: 8%; bottom: 0; width: auto; height: 70%; }\n  @media (max-width: 860px) { #pf .pf-baldosa { aspect-ratio: 16 \/ 8; } }\n<\/style>\n\n<div id=\"pf\">\n  <div class=\"pf-cabecera\">\n    <div class=\"pf-texto\">\n      <a class=\"pf-ceja\" href=\"\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/\">Memorias Urbanas Feministas<\/a>\n      <p class=\"pf-periodo\">Siglo XIX<\/p>\n      <div class=\"pf-cuerpo\">\n        <p>El R\u00edo de la Plata estuvo vinculado a la trata esclavista y en ese marco Santa Fe no fue distinta al resto de las ciudades coloniales hispanoamericanas. Las mujeres esclavizadas desde su llegada a Am\u00e9rica eran consideradas \u201ccuerpos\u201d atados al trabajo, en la ruralidad y la urbanidad, siempre ligadas a producciones y servicios.<\/p>\n        <p>Sin embargo, el pueblo africano en su conjunto, a\u00fan en medio de las relaciones de opresi\u00f3n impuestas por la cultura dominante, recre\u00f3 su propia identidad y enriqueci\u00f3 la nuestra, leg\u00e1ndonos m\u00fasicas, vocablos, sazones, danzas que impregnan y embellecen nuestro paisaje cultural.<\/p>\n        <p>\u201cEl Omb\u00fa de la Chipacera\u201d era un espacio de sociabilidad afrodescendiente, en el que Claudia Chapaco elaboraba y vend\u00eda su chip\u00e1.<\/p>\n      <\/div>\n      <div class=\"pf-acciones\">\n        <a class=\"pf-btn\" href=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/baldosas-web-mujeresafrodescendientes.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><i class=\"pf-barra\"><\/i>Leer m\u00e1s <span class=\"pf-btn__tipo\">PDF<\/span><span class=\"pf-sr\"> (se abre en otra pesta\u00f1a)<\/span><\/a>\n      <\/div>\n    <\/div>\n    <figure class=\"pf-principal\">\n      <a href=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg\" data-pf-foto data-pf-epigrafe=\"Fotos familiares de Tomasa Ruiz y Silvana Santucci (Barrio Chalet - Santa Fe). Archivo e investigaci\u00f3n Anal\u00eda Molinari. Copias de Fototeca Museo Hist\u00f3rico Provincial de Santa Fe.\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg\" srcset=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg 600w, https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg 615w\" sizes=\"(max-width: 860px) 100vw, 540px\" alt=\"Fotos familiares de Tomasa Ruiz y Silvana Santucci (Barrio Chalet - Santa Fe). Archivo e investigaci\u00f3n Anal\u00eda Molinari. Copias de Fototeca Museo Hist\u00f3rico Provincial de Santa Fe.\" width=\"600\" height=\"896\" fetchpriority=\"high\"><\/a>\n    <\/figure>\n  <\/div>\n\n  <section class=\"pf-galeria\" aria-labelledby=\"pf-galeria-titulo\">\n    <h2 class=\"pf-galeria__titulo\" id=\"pf-galeria-titulo\">Galer\u00eda <small>2 im\u00e1genes<\/small><\/h2>\n    <ul class=\"pf-grilla\">\n      <li><figure>\n        <a href=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/baldosa2-3.jpg\" data-pf-foto data-pf-epigrafe=\"\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/baldosa2-3.jpg\" alt=\"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX, imagen 2\" loading=\"lazy\"><\/a>\n      <\/figure><\/li>\n      <li><figure>\n        <a href=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/baldosa2-2.jpg\" data-pf-foto data-pf-epigrafe=\"\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/baldosa2-2.jpg\" alt=\"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX, imagen 3\" loading=\"lazy\"><\/a>\n      <\/figure><\/li>\n    <\/ul>\n  <\/section>\n\n  <dialog class=\"pf-visor\" aria-label=\"Imagen ampliada\">\n    <button type=\"button\" class=\"pf-visor__cerrar\" data-pf-cerrar aria-label=\"Cerrar\"><svg viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"2.2\" stroke-linecap=\"round\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M6 6l12 12M18 6L6 18\"\/><\/svg><\/button>\n    <button type=\"button\" class=\"pf-visor__nav pf-visor__nav--prev\" data-pf-prev aria-label=\"Imagen anterior\"><svg viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"2.2\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M19 12H5M11 6l-6 6 6 6\"\/><\/svg><\/button>\n    <figure class=\"pf-visor__figura\"><img alt=\"\"><figcaption><\/figcaption><\/figure>\n    <button type=\"button\" class=\"pf-visor__nav pf-visor__nav--next\" data-pf-next aria-label=\"Imagen siguiente\"><svg viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"2.2\" stroke-linecap=\"round\" stroke-linejoin=\"round\" aria-hidden=\"true\"><path d=\"M5 12h14M13 6l6 6-6 6\"\/><\/svg><\/button>\n    <p class=\"pf-visor__cuenta\" aria-live=\"polite\"><\/p>\n  <\/dialog>\n<\/div>\n\n<script>\n(function () {\n  'use strict'\n  var raiz = document.getElementById('pf')\n  var visor = raiz && raiz.querySelector('.pf-visor')\n  if (!visor || !visor.showModal || raiz.dataset.pfInit) return\n  raiz.dataset.pfInit = '1'\n\n  var fotos = Array.prototype.slice.call(raiz.querySelectorAll('[data-pf-foto]'))\n  var img = visor.querySelector('img')\n  var epigrafe = visor.querySelector('figcaption')\n  var cuenta = visor.querySelector('.pf-visor__cuenta')\n  var prev = visor.querySelector('[data-pf-prev]')\n  var next = visor.querySelector('[data-pf-next]')\n  var actual = 0\n  var origen = null\n\n  function mostrar (i) {\n    actual = (i + fotos.length) % fotos.length\n    var a = fotos[actual]\n    var miniatura = a.querySelector('img')\n    img.src = a.href\n    img.alt = miniatura ? miniatura.alt : ''\n    epigrafe.textContent = a.getAttribute('data-pf-epigrafe') || ''\n    cuenta.textContent = (actual + 1) + ' de ' + fotos.length\n  }\n\n  prev.hidden = next.hidden = fotos.length < 2\n\n  fotos.forEach(function (a, i) {\n    a.addEventListener('click', function (ev) {\n      if (ev.metaKey || ev.ctrlKey || ev.shiftKey || ev.button !== 0) return\n      ev.preventDefault()\n      origen = a\n      mostrar(i)\n      visor.showModal()\n    })\n  })\n\n  prev.addEventListener('click', function () { mostrar(actual - 1) })\n  next.addEventListener('click', function () { mostrar(actual + 1) })\n  visor.addEventListener('click', function (ev) {\n    if (ev.target === visor || ev.target.closest('[data-pf-cerrar]')) visor.close()\n  })\n  visor.addEventListener('keydown', function (ev) {\n    if (ev.key === 'ArrowLeft' && fotos.length > 1) mostrar(actual - 1)\n    if (ev.key === 'ArrowRight' && fotos.length > 1) mostrar(actual + 1)\n  })\n  visor.addEventListener('close', function () {\n    img.removeAttribute('src')\n    if (origen) origen.focus()\n  })\n})()\n<\/script>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Memorias Urbanas Feministas Siglo XIX El R\u00edo de la Plata estuvo vinculado a la trata esclavista y en ese marco [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":16354,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"class_list":["post-16403","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Capital Cultural\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/SantaFeCapitalok\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-22T15:13:27+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@_SantaFeCapital\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/\",\"name\":\"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/12\\\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg\",\"datePublished\":\"2021-11-17T03:51:39+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-22T15:13:27+00:00\",\"description\":\"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es-AR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es-AR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/12\\\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/12\\\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg\",\"width\":615,\"height\":896,\"caption\":\"Fotos familiares de Tomasa Ruiz y Silvana Santucci (Barrio Chalet - Santa Fe). Archivo e investigaci\u00f3n Anal\u00eda Molinari. Copias de Fototeca Museo Hist\u00f3rico Provincial de Santa Fe.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/mujeres-afrodescendientes\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Inicio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Huellas de mi Ciudad\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Memorias Urbanas Feministas\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/huellas-de-mi-ciudad\\\/memorias-urbanas-feministas\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/\",\"name\":\"Capital Cultural\",\"description\":\"Secretaria de Cultura\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es-AR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#organization\",\"name\":\"Municipalidad de la ciudad de Santa Fe\",\"alternateName\":\"Municipalidad de Santa Fe\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es-AR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/06\\\/SantaFeCapital_Logo_800x400-e1591880179119.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/06\\\/SantaFeCapital_Logo_800x400-e1591880179119.png\",\"width\":400,\"height\":200,\"caption\":\"Municipalidad de la ciudad de Santa Fe\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.santafeciudad.gov.ar\\\/capitalcultural\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/SantaFeCapitalok\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/_SantaFeCapital\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/cultura.santafecapital\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural","description":"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural","og_description":"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.","og_url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/","og_site_name":"Capital Cultural","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/SantaFeCapitalok\/","article_modified_time":"2026-10-22T15:13:27+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@_SantaFeCapital","twitter_misc":{"Tiempo de lectura":"2 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/","url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/","name":"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX - Capital Cultural","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950-600x896.jpg","datePublished":"2021-11-17T03:51:39+00:00","dateModified":"2026-10-22T15:13:27+00:00","description":"Aqu\u00ed estuvo \u201cEl omb\u00fa de la Chipacera\u201d. Un espacio emblem\u00e1tico de la sociabilidad afrodescendiente, dirigido por Claudia Chaparro.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es-AR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es-AR","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/SARA-LUCA-E-HIJA-ISABEL-LOBERA-1950.jpg","width":615,"height":896,"caption":"Fotos familiares de Tomasa Ruiz y Silvana Santucci (Barrio Chalet - Santa Fe). Archivo e investigaci\u00f3n Anal\u00eda Molinari. Copias de Fototeca Museo Hist\u00f3rico Provincial de Santa Fe."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/mujeres-afrodescendientes\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Inicio","item":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Huellas de mi Ciudad","item":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Memorias Urbanas Feministas","item":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/huellas-de-mi-ciudad\/memorias-urbanas-feministas\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Mujeres afrodescendientes del Siglo XIX"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#website","url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/","name":"Capital Cultural","description":"Secretaria de Cultura","publisher":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es-AR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#organization","name":"Municipalidad de la ciudad de Santa Fe","alternateName":"Municipalidad de Santa Fe","url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es-AR","@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/SantaFeCapital_Logo_800x400-e1591880179119.png","contentUrl":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/SantaFeCapital_Logo_800x400-e1591880179119.png","width":400,"height":200,"caption":"Municipalidad de la ciudad de Santa Fe"},"image":{"@id":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/SantaFeCapitalok\/","https:\/\/x.com\/_SantaFeCapital","https:\/\/www.instagram.com\/cultura.santafecapital\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16403","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16403"}],"version-history":[{"count":32,"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16403\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33028,"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16403\/revisions\/33028"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/16354"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.santafeciudad.gov.ar\/capitalcultural\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16403"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}